مرتضی دلیری نیا1، مهدی خلیلی2، بهروز اشراقی3، محمد هوشیار افین4
1رییس مهندسی صنایع شرکت کویر تایر، md608008@gmail.com
2 رییس کارگاه قالب شرکت کویرتایر، m.khailili@yahoo.com
3 کارشناس مهندسی صنایع شرکت کویرتایر، behroozeshraghi@gmail.com
4 کارشناس مهندسی صنایع شرکت کویرتایر، mohamaddhushyar69@gmail.com
چکیده
امروزه، صرفه جویی در مصرف انرژی و افزایش بهره وری از مهمترین دغدغههای شرکتهای بزرگ تایرسازی است. چرا که سرعت بالا در تعویض خط این امکان را به شما میدهد که با فراغ بال نسبت به جذب قراردادهای متنوع با کمترین دلواپسی اقدام کنید. زمان و هزینههای ناشی از تعویض خط تولید برای تولید محصولات مختلف برای شما نسبت به رقبا بسیار کمتر است. شما به راحتی امکان این را مییابید که برنامهی بسیار منعطفی را برای خطوط تولید خود برنامه ریزی نموده و اجرا نمایید. توقفات خط تولید و همچنین کاهش سرعت خط تولید به دلیل تنظیمات اولیه نادقیق و یا از تنظیم خارج شده تجهیزات تولید ، همه باعث کاهش راندمان خط تولید میشوند. این موارد پس از اجرای SMED بهبود مییابند و باعث ارتقاء راندمان خط تولید شرکت شما میشوند.
واژگان کلیدی: تکنیک SMED، کاهش زمان، بهره وری
1- مقدمه
SMED سیستمی برای کاهش چشمگیر زمان لازم برای تکمیل تغییر تجهیزات است. در SMED هدف کاهش زمان تغییر به رقم های "تک" (یعنی کمتر از 10 دقیقه) است. SMED توسط Shigeo Shingo ، مهندس صنایع ژاپنی توسعه یافت که به طرز شگفت انگیزی در کمک به شرکتها برای کاهش چشمگیر زمان تغییر خود موفق بوده است. کارهای پیشگام وی منجر به کاهش مستند زمان تغییر قالب در طیف گسترده ای از شرکت ها شد. تقریباً هر شرکت تولیدی که تغییرات را انجام میدهد می تواند از SMED بهره مند شود. این بدان معنا نیست که SMED باید اولویت اول باشد. در دنیای واقعی ، شرکت ها منابع محدودی دارند و این منابع باید به جایی هدایت شوند که بهترین بازده را داشته باشند. بنابراین اولویت اول باید چه باشد؟ برای اکثر شرکتها ، اولویت اول باید اطمینان از درک صحیح از دست دادن زمان تولید باشد و تصمیم گیری در مورد ابتکارات بهبود بر اساس داده های سخت باشد.
2- مراحل اجرا و پیاده سازی SMED
SMED نیز مانند سایر تکنیکها دارای یک ساختار مشخص و نظامند میباشد و برای اثر بخشی بیشتر بایستی با دقت تمام مورد توجه قرار گیرد. نتایج و تجربیات نشان میدهد که برای بهره مندی بیشتر بایستی گامهای زیر برداشته شود:
2-1- آماده سازی و سازمان دهی(کار تیمی)
جلب حمایت مدیریت ارشد و انجام هماهنگیهای لازم با مدیران و اجرای موثر کار به صورت تیمی ضروری میباشد. مسئول تیم میبایست با اصول کار تیمی آشنا باشد.
2-2- انتخاب پایلوت
یکی از قسمتهای تولید با نظر جمعی اعضای تیم ، به منظور اجرای این تکنیک به صورت آزمایشی انتخاب میشود.
2-3- بررسی و ثبت دقیق شریط موجود
تمامی فعالیتهای فرآیند مورد مطالعه شامل استفاده از ابزار و تجهیزات تعویض، به تفکیک و به صورت جزئی ثبت شود. طیفی از فعالیتها شامل باز کردن تجهیزات و ابزارآلات ، جابجایی ابزار، بستن و تنظیم ابزار، فعالیت های لازم برای آماده سازی تولید انبوه، شناسایی و مورد مطالعه قرار میگیرد.
2-4- شناسایی فعالیتهای درونی و بیرونی
کلیه فعالیتهای ثبت شده در مرحله قبل در دو دسته فعالیتهای درونی و بیرونی تقسیم میشوند:
2-4-1-فعالیتهای درونی
فعالیتهایی است که در زمان انجام باید، ماشین خاموش باشد. این گروه از فعالیت ها کل زمان انجام فرآیند را شامل میشود. هدف پروژه کم کردن زمان فعالیتهای درونی است.
2-4-2-فعالیتهای بیرونی
اقداماتی است که میتوان آنها را همزمان با روشن بودن دستگاه و در حین فعالیت خط تولید انجام داد.
2-5- هدفگذاری برای بهبود
مراحل انجام کار شناسایی و پیشنهادات مربوط به بهبود در هر مرحله با نظر جمعی تدوین و تعریف شده و بعد از رسیدن به اهداف اولیه، اقدامات بهبود به صورت مداوم انجام شده تا کاهش زمان قابل قبولی ایجاد شود. باید به خاطر داشت حالت خوب یا بهترین حالت وجود ندارد و همیشه میتوان کار را بهتر انجام داد.
2-6- تبدیل فعالیتهای درونی به بیرونی
هدف از کاربرد این تکنیک آن است که بتوان از فعالیتهای درونی پروژه کاسته و به فعالیتهای بیرونی پروژه افزوده شود. پس از اجرای این روش میتوان زمان فعالیتهای بیرونی را نیز کاهش داد.
2-7- طراحی نقشههای فنی، اجرایی و تدوین دستورالعملها
برای هریک از عملیات درونی که برای بهبود هدف گذاری شده است، میبایست نقشههای فنی، اجرایی و دستورالعملهای مورد نظر تدوین گردد.
2-8- اجرای اقدامات طراحی شده مصوب
میبایست اقدامات طراحی شده برای کاهش زمان فعالیتهای درونی یا حذف آن و تبدیل آن به فعالیتهای بیرونی به اجرا درآید.
2-9- نظارت بر حسن اجرای پروژه
نظارت بر اجرای فعالیتها به گونهای که طبق دستورالعمل تمامی مراحل اجرا گردد.
2-10-سنجش مجدد شاخصها
در دورههای زمانی تعریف شده، عملیات مورد مطالعه مجدد قرار گرفته و با شرایط قبل مقایسه شده تا میزان تحقق اهداف مشخص گردد.
2-11- ثبت رویهها و روشها
با سنجش میزان تحقق اهداف تعریف شده و ثبت آن، میتوان این تکنیک را برای موارد مشابه اجرا نمود و تعمیم داد.
به طور کلی چکیده روشهای فوق را میتوان در 5 گام نشان داده شده در شکل زیر نشان داد.
شكل 1 : 5 گام تعویض سریع در فرآیند SMED
با پیاده سازی موفق تکنیک SMED شاهد تغییرات زیر خواهیم بود:
- تغییر سریع قالب و به تبع آن هزینه تولید کمتر
- پاسخگویی بهتر به تقاضای مشتری
- استاندارد سازی روند تغییرات و بهبود کیفیت
3- پیاده سازی تکنیک SMED
با نظر مدیریت ارشد تیمی از واحد مهندسی صنایع، اداره نت، تکنولوژی، تولید و کیفیت برای این منظور انتخاب گردید. با نظر اعضای تیم، یک پرس پخت به عنوان پرس مورد مطالعه انتخاب گردید. فیلم برداری توسط واحد روابط عمومی با کیفیت مطلوب انجام شده در اختیار تیم SMED قرار گرفته است.
تمامی فعالیتهای فرآیند مورد مطالعه که شامل استفاده از ابزار و تجهیزات تعویض، به تفکیک و به صورت جزئی ثبت شد. طیفی از فعالیتها شامل باز کردن تجهیزات و ابزارآلات ، جابجایی ابزار، بستن و تنظیم ابزار، فعالیتهای لازم برای آماده سازی، شناسایی مورد مطالعه قرار گرفت و در جدول پیوست به تفکیک ذکر شده است.
مراحل انجام کار شناسایی و پیشنهادات مربوط به بهبود در هر مرحله با نظر جمعی تدوین و تعریف شده و بعد از رسیدن به اهداف اولیه، اقدامات بهبود به صورت مداوم انجام شده تا کاهش زمان قابل قبولی ایجاد شود. باید بخاطر داشت حالت خوب یا بهترین حالت وجود ندارد و همیشه میتوان کار را بهتر انجام داد.
جدول1 : لیست فعالیتهای بیرونی تعویض قالب
جدول2 : لیست فعالیتهای درونی تعویض قالب
4- نتيجهگيري و پیشنهاد
با پیاده سازی تکنیک SMED، زمان تعویض قالب پرسهای پخت شرکت کویرتایر از 72 دقیقه به 42 دقیقه کاهش یافت. در گام بعدی این زمان با مانیتور کردن مجدد فعالیت ها و پیاده سازی مجدد تکنیک SMED به زیر 30 دقیقه کاهش خواهد یافت. سپس با پیاده سازی مجدد مراحل فوق، شاهد کاهش زمان بیشتر تعویض قالب خواهیم بود.
تکنیک به زمان تعویض هنگامی اجرای SMED مفید است که در دو دسته زیر بهبود به وجود آید:
1- انسانی( از طریق سازماندهی به دست میآید).
2- فنی( از طریق فعالیتهای مهندسی به دست میآید).
تجربه نشان داده است که بهبود در عناصر انسانی معمولاً بسیار سریعتر است و هزینه کمتری دارد. به عبارت دیگر، پیروزیهای سریع معمولاً با بهبود عناصر انسانی است. از تمرکز بیش از حد روی عناصر فنی، به خصوص تیم های مسلط به مهارت فنی، خودداری کنید. در عوض، ابتدا بر روی عناصر انسانی تمرکز کنید.
4-1-پیشنهادات بهبود
1-1-4- بستن رابط کانتینر با فیکسچرپینی .
2-1-4- استفاده از رابط بست فیتینگی برای بستن و باز کردن شلنگ های بخار.
3-1-4- اصلاح و تعمیر لیفت سلیندرهای معیوب که زمان زیادی برای بازکردن و بستن بید رینگ روی لیفت سیلندر را به خود اختصاص میدهد.
4-1-4- ساماندهی میز پرتابل ابزارهای کمکی تعویض قالب مطابق چک لیست تهیه شده قبل از شروع فرآیند.
5-1-4- تعیین اولویت کاری برای لیفتراک های قسمت به منظور آماده بودن لیفتراک در محل پرس برای جابجایی قالبها.
6-1-4- استفاده از دو دسته بکس بادی همزمان در مراحل تعویض قالب.
7-1-4- تعریف فعالیت های موازی که همزمان توسط دو نفر اپراتور تعویض قالب در دو قالب پرس انجام میگردد.
5- مراجع
[1] www.learnproduction.com